اگر چه هميشه امكان تشخيص موضع بيوشيميائي خاص كه محل اثر عامل آسيب رسان مي باشد وجود ندارد، ولي چهار سيستم داخل سلولي وجود دارد كه حتماً تحت تأثير عوامل آسيب رسان قرار مي گيرند.
علل آسيب سلولي برگشت پذير و مرگ سلولي طيف وسيعي از عوامل شامل آسيب هاي فيزيكي خارجي تا عوامل دروني مثل فقدان ژنتيكي يك آنزيم حياتي كه باعث اختلال در عملكرد متابوليك طبيعي مي گردد، را در برمي گيرد.
يك سلول طبيعي به واسطة برنامه هاي ژنتيك، متابوليسم، تفكيك و تمايز و اختصاصي شدن؛ بواسطه فشارهاي وارده از طرف سلولهاي مجاور و بواسطه وجود سوبستراهاي متابوليك، همواره در يك محدوده بسيار ظريفي از نظرعملكرد و ساختمان قرار دارد. با اين وجود قادر به برآورده ساختن نيازهاي فيزيولوژيك طبيعي است، كه به آن هموستاز طبيعي(Normal Homeostasis) گفته مي شود. استرس هاي فيزيولوژيك يا برخي محركهاي بيماريزا كمي فراتر از حد معمول ممكن است بسياري از انواع سازش پذيريهاي سلولي(Cellular adaptations) فيزيولوژيك و مورفولوژيك را با خود بهمراه آورد، كه در آن يك وضعيت جديد ولي وضعيت پايدار تغيير يافته(Altered steady state) بدست مي آيد، وضعيتي كه بقا و حيات سلول را حفظ كرده و عملكرد آنرا بصورت پاسخ به چنين محركهائي تعديل مي نمايد. به عنوان مثال پرورش عضلات در افراد بدنساز كه به تمرينات بدنسازي و وزنه برداي مشغولند ناشي از سازش پذيري سلولي است، افزايش حجم توده عضلاني بازتاب افزايش اندازه و سايز تك تك رشته هاي عضلاني است. بدين ترتيب فشار كار وارده بر توده بزرگتري از اجزاء سلولي توزيع شده و هر رشته عضلاني از كار اضافي در امان مانده و در نتيجه از بروز آسيب سلولي فرار مي كند. سلول عضلاني بزرگ شده به يك حالت تعادل جديد دست مي يابد كه به آن اجازه مي دهد در سطح بالاتري از فعاليت زنده بماند. اين پاسخ سازش پذيري هيپرتروفي(Hypertrophy) ناميده مي شود. برعكس آتروفي(Atrophy) يك پاسخ سازش پذيري است كه در آن كاهش در اندازه و عملكرد سلولها ديده مي شود. اگر محدوده هاي پاسخ سارش پذيري نسبت به يك محرك فزوني يابند، يا در برخي موارد خاص چنانچه احتمال سازش پذيري وجود نداشته باشد، در آن صورت بدنبال آن زنجيره اي از وقايع رخ مي دهد كه تحت عنوان آسيب سلولي ناميده مي شود.
